QËLLIMI I KRIJIMIT
Ndonëse është
shkruar dhe është folur për këtë temë, megjithatë mungesa e rezultatit të saj në
praktikë, detyron besimtarin që herë pas here t’ua përkujtojë vëllezërve të tij
këtë gjë. I motivuar nga kjo gjendje shumë e vështirë për një musliman, vendosa
që në shenjë përkujtimi ta përmbledh një artikull të shkurtër, me këtë
tematike, me një stil të lehtë dhe të thjeshtë, të argumentuar me ajete dhe
hadithe, me shpresë se ai do të tregojë efekt pozitiv. Artikulli ynë është përpunim
dhe rezyme e librit “Qëllimi i krijimit” të Ebu Emineh Bilal Filips-it, botuar
nga Gjurma, Prishtinë, 2001.
Rastësia e pa vend
Edhe sot e kësaj dite, shume njerëz anembanë
rruzullit tokësor, injorante e “te shkolluar” mbajnë qëndrime dhe ide, se
–kinse- njeriu qenka krijuar rastësisht. Po sikur këta te mjere nuk menduar
fare por vetëm thane këto ide e teza, gjithsesi te paqëlluara, shkel e shko,
ngase sikur ta studionin natyrën, gjithësinë, atë qe kane rreth vetes, madje
edhe vet veten e tyre, do te bindeshin se këto ligje, ky harmonizim i tyre ne gjithësi,
ky precizitet kaq i madh, natyrisht se nuk janë krijuar rastësisht dhe as
vetvetiu.
Ne sikur te shkonim ne plazh dhe te shihnim gjurme
te gishtërinjve te njeriut, asnjëherë nuk do te parafrazonim se det, vetvetiu,
me valët dhe rërën e tij ka bere një gjë te tille. Këtyre njerëzve, qe për
“robotin e përkryer” (njeriun), qe për gjithësinë e përsosur, thonë se kinse është
krijuar rastësisht, po tua thuash këtë gjë për gjurmët ne plazh, ndoshta do te
akuzonin për te krisur apo te çmendur.
Largimi nga e vërteta fetare verbëron mendjet e “ndritura”
Shume njerëz, edhe pse nuk e mohuan ekzistimin e
Allahut te Madhëruar, dhe edhe pse e quajtën Atë me emra te ndryshëm, si:
metafizike, fuqi mbinatyrore, Zot, At, megjithatë qëllimin e krijimit nuk mund
ta arsyetonin. E tere kjo, natyrisht, është shkak i mospranimit te teorisë
fetare për krijimin e njeriut, e cila është me e qëlluara. Pikërisht për këtë gjë,
edhe Platoni, kishte dhënë një përgjigje, e cila sa është jo shkencore, jo me
vlere, po aq është edhe qesharake, duke thënë se ne, ne te vërtetë, nuk ekzistojmë
porse jemi vetëm hije te një realiteti, ne jemi sikur ne ëndërr apo
imagjinate.
Te vërtetën e thotë Allahu kur na mëson ne Kur'an
se:
"æóãóäú
ÃóÚúÑóÖó Úóäú ÐößúÑöí ÝóÅöäøó áóåõ ãóÚöíÔóÉð ÖóäúßÇð æóäóÍúÔõÑõåõ íóæúãó
ÇáúÞöíóÇãóÉö ÃóÚúãóì ÞóÇáó ÑóÈøö áöãó ÍóÔóÑúÊóäöí ÃóÚúãóì æóÞóÏú ßõäúÊõ
ÈóÕöíÑÇÞóÇáó ßóÐóáößó ÃóÊóÊúßó ÂíóÇÊõäóÇ ÝóäóÓöíÊóåóÇ æóßóÐóáößó Çáúíóæúãó
ÊõäúÓóì ð
124. E kush ia kthen shpinën udhëzimit Tim, do të
ketë jetë të vështirë dhe në ditën e kijametit do ta ringjall të verbër.
125. Ai (që nuk besoi) do të thotë: "Zoti im,
përse më ngrite të verbër, kur unë isha me sy?"
126. Ai (All-llahu) thotë: "Ashtu si i
harrove ti argumentet Tona që t'i ofruam, ashtu je ti i harruar sot". (Taha, 124-126)
Krijimi i rastësishëm humb qëllimin tonë
Nëse njeriu mëton favorizim mbi krijesat tjera ne këtë
toke, natyrisht se roli i ij duhet te jete i precizuar dhe saktësuar me pare.
Ne, muslimanet, besojmë se jemi krijuar për një qellim fisnik ndërsa ata qe nuk
e pranojnë këtë dhe për kushërinj llogarisin majmunet, atëherë ata edhe veten e
tyre le ta konsiderojnë te tille, sepse majmunet nuk çajnë kokën perse janë
krijuar.
Ndoshta kjo është arsyeja se perse Allahu disa njerëz
i quajti kafshe apo edhe me te humbur se kafshët.
“æóáóÞóÏú ÐóÑóÃúäóÇ áöÌóåóäøóãó ßóËöíÑÇð
ãöäó ÇáúÌöäøö æóÇáúÅöäúÓö áóåõãú ÞõáõæÈñ áÇ íóÝúÞóåõæäó ÈöåóÇ æóáóåõãú ÃóÚúíõäñ
áÇ íõÈúÕöÑõæäó ÈöåóÇ æóáóåõãú ÂÐóÇäñ áÇ íóÓúãóÚõæäó ÈöåóÇ ÃõæáóÆößó
ßóÇáúÃóäúÚóÇãö Èóáú åõãú ÃóÖóáøõ ÃõæáóÆößó åõãõ ÇáúÛóÇÝöáõæäó
Ne krijuam shumë nga xhinët e njerëzit për
xhehennem. Ata kanë zemra që me to nuk kuptojnë, ata kanë sy që me ta nuk
shohin dhe ata kanë veshë që me ta nuk dëgjojnë. Ata janë si kafshët, bile edhe
më të humbur, të tillët janë ata të marrët”. (A’raf, 179)
“Ãóãú ÊóÍúÓóÈõ Ãóäøó ÃóßúËóÑóåõãú
íóÓúãóÚõæäó Ãóæú íóÚúÞöáõæäó Åöäú åõãú ÅöáøóÇ ßóÇáúÃóäúÚóÇãö Èóáú åõãú ÃóÖóáøõ
ÓóÈöíáÇð
A mendon ti se shumica e tyre dëgjojnë ose
kuptojnë? Ata nuk trajtohen ndryshe, por vetëm si kafshë, bile janë edhe më të
humbur nga e vërteta”.
(Furkan, 44)
Kjo për arsye se kafshët nuk i mundon asgjë përveç
ngrënies, pirjes dhe epshit e gjerave tjera instinkte, dhe mu për këtë, njeriu
me derte-brenga te tilla, sikurse te kafshës, “meriton” (duhet) te jete ne
mesin e tyre. Ne muslimanet nuk jetojmë për te ngrënë e pire por hamë e pimë qe
te jetojmë.
Krijimi i njeriut sipas fesë hebreje, krishtere dhe hinduse
4
Zoti pendohet pse e krijoi
njeriun. Ne Zanafille (2:2-3) qëndron se Zoti krijoi boten, Adamin dhe Evën për
gjashte dite, pastaj ditën e shtate pushoi. Adami dhe Eva nuk e respektuan, Kaini
vrau Abelin kështu qe Zoti u pendua për krijimin e njeriut.
4
Mos sqarimi konkret i krijimit. Ne
Zanafille (6:6) qëndron:
"Kur njerëzit filluan te shumohen mbi
faqen e dheut dhe u linden atyre vajza, djemtë e Perëndisë panë qe vajzat e njerëzve
ishin te bukura dhe morën për gra te gjitha ato qe i zgjodhën vete".
Kush janë këta djem te Zotit qe u martuan me këto
vajza te njerëzve? Pra këtu shihet se sqarimi nuk është bere ne mënyre te
qarte. Pastaj, e vërteta është se krijimi i njeriut është sqaruar shume mire
nga kumtuesit-pejgamberët e tyre, ne kohen kur ata ishin gjalle. Askush nuk ka
te drejte te pohoje se Musai dhe Isai, alejhima's selam, nuk e kane kryer
misionin siç duhet, jo, ata qe shtrembëruan porosite dhe këshillat e tyre janë pasuesit
e tyre te padenje.
4
Mospërfillja e qëllimit, për te
cilin jemi krijuar dhe shpikja e miteve ne vend te tij. Meqë qëllimi i krijimit nuk u përfill, te krishterët
shpifen një mit, si shkak i te cilit u gjykuan pabesimtarë. Ata shpifen se
kinse njeriu beri aq mëkat te madh saqë nuk ka mundësi vet ta shlyeje atë mëkat,
çka do qe te bej. Mu për këtë Zoti, ndoshta pse u pendua pse krijoi njeriun,
(Zanafille, 2:2-3), u personifikua ne njeri dhe sakrifikoi veten qe njeriut mëkatar
t'i falen mëkatet.
Kështu lindi teoria e inkarnacionit,
personifikimit te Zotit ne qeniet trupore, e cila aq sa e paraqet njeriun
kriminel, rrebel, huligane, te pamëshirshëm, ne njërën ane, po ashtu ne anën tjetër
edhe Zotin e paraqet te dobët, injorant dhe te pamatur ne ate qe vepron. Si
shkak i kësaj lindi edhe teoria famëkeqe e shpalljes se Isait, alejhi's selam
si zot, qe si teori nuk njihej me pare. Miti "sakrifica hyjnore" u be
qëllimi i krijimit te njeriut.
Përse ne e gjykojmë këtë teori si të gabuar?
Kjo teori është e gabuar për faktin se jeta,
misioni dhe qëllimi i pejgamberëve tjerë para Isait, alejhimu's selam është i
pavlere dhe se për ne, qe jetojmë shekuj pas Isait, alejhi's selam, nuk dimë se
kush do te sakrifikohet qe ne ta realizojmë qëllimin tone. Apo ndoshta, sipas filozofisë
se krishtere, njeriu çka do qe te beje, prape mëkatet i janë falur kështu qe si
i miri si i keqi, si krimineli si paqësori janë te njëjtë, gjë qe për një
mendje te kthjellte është e pa pranuar.
Thote Allahu: "
æóãóÇ íóÓúÊóæöí ÇáúÃóÚúãóì æóÇáúÈóÕöíÑõ æóÇáøóÐöíäó ÂóãóäõæÇ æóÚóãöáõæÇ
ÇáÕøóÇáöÍóÇÊö æóáóÇ ÇáúãõÓöíÁõ ÞóáöíáðÇ ãóÇ ÊóÊóÐóßøóÑõæäó
Nuk është i barabartë i verbëri dhe ai që sheh, e
as ata që besuan dhe bënë vepra të mira nuk janë të barabartë me të këqijtë,
por pak jeni duke marrë mësim". (Gafir, 58)
4
Tek hindusët puna është edhe
me e komplikuar. Ata thane se çdo gjë është Zot porse Zotin e ndanë ne
kasta-shkalle. Brahman është shkalla me e larte, pastaj vijnë shkallet tjera,
qe kane me mijëra nëndegë.
Sipas filozofeve hindusë, qëllimi i njerëzve është
qe ta kuptojnë hyjninë e tyre e te arrijnë deri tek realiteti përfundimtar, i
cili është Brahman.
Ekzistojnë fraksione qe adhurojnë idhuj duke
shpresuar se pa vdekjes do te shkojnë ne një planet shpirtëror i quajtur
Krishnaloka.
Krijimi i njeriut në Islam
1. Njeriu duhet ta ketë një qellim.
Sipas Islamit, njeriu patjetër duhet ta ketë një
qellim ndryshe Zoti i Madhëruar do te përshkruhej me te meta. Këtë e themi për
arsye se musliman përshkruan Allahun me cilësi te përkryera dhe te përsosura,
dhe logjikisht, prej autorit te mire shkruhet libri i mire, prej mjeshtrit te
mire ndërtohet shtëpia e mire dhe prej Allahut, Zotit te qiejve e tokës vjen
krijimtari e përsosur. Përkitazi me këtë
thotë Allahu:
"Ç
óÝóÍóÓöÈúÊõãú ÃóäøóãóÇ ÎóáóÞúäóÇßõãú ÚóÈóËÇð æóÃóäøóßõãú ÅöáóíúäóÇ áÇ
ÊõÑúÌóÚõæäó
A menduat se Ne ju krijuam kot dhe se ju nuk do
ktheheni te Ne?".
(Mu'minun, 115)
Mu për këtë Allahu ne Islam është i përshkruar me cilësi
te përkryera dhe përsosura. Ja disa
fakte nga Kur'ani dhe Sunneti:
ÈÓã Çááå ÇáÑÍãä ÇáÑÍíã
Þõáú åõæó Çááøóåõ ÃóÍóÏñ (1) Çááøóåõ
ÇáÕøóãóÏõ (2) áóãú íóáöÏú æóáóãú íõæáóÏú (3) æóáóãú íóßõäú áóåõ ßõÝõæðÇ ÃóÍóÏñ
1. Thuaj: Ai, All-llahu është Një!
2. All-llahu është Ai që çdo krijesë i drejtohet
(i mbështetet) për çdo nevojë.
3. As s'ka lindur kë, as nuk është i lindur.
4. Dhe Atij askush nuk i është i barabartë.(Ihlas)
" Çááøóåõ ÎóÇáöÞõ
ßõáøö ÔóíúÁò æóåõæó Úóáóì ßõáøö ÔóíúÁò æóßöíáñ (62) áóåõ ãóÞóÇáöíÏõ
ÇáÓøóãóÇæóÇÊö æóÇáúÃóÑúÖö
All-llahu është krijues i çdo sendi dhe Ai ëshë
mbikëqyrës ndaj çdo gjëje.
63. Vetëm te Ai janë çelësat e qiejve e të tokës,
ndërsa ata që nuk i besuan argumentet e All-llahut, të tillët janë ata të
dështuarit". (Zumer,
62-63)
" æóÇááøóåõ
ÎóáóÞóßõãú æóãóÇ ÊóÚúãóáõæäó
E All-llahu ju krijoi juve edhe atë që e punoni". (Saffat, 96)
" Þõáú ÃóÚõæÐõ
ÈöÑóÈøö ÇáúÝóáóÞö (1) ãöäú ÔóÑøö ãóÇ ÎóáóÞó
1. Thuaj: I mbështetem Zotit të agimit,
2. Prej dëmit të çdo krijese që Ai e krijoi". (Felek, 1-2)
" ãóÇ ÃóÕóÇÈó ãöäú
ãõÕöíÈóÉò ÅöáøóÇ ÈöÅöÐúäö Çááøóåö æóãóäú íõÄúãöäú ÈöÇááøóåö íóåúÏö ÞóáúÈóåõ
æóÇááøóåõ Èößõáøö ÔóíúÁò Úóáöíãñ
Çfarëdo e keqe që ndodh (godet), nuk mund
të jetë ndryshe, vetëm sipas caktimit të All-llahut, e kush i beson All-llahut,
Ai ia udhëzon zemrën e tij; All-llahu është i gjithëdijshëm për çdo send". (Tegabun, 11)
Pejgamberi,
alejhi's salatu ve's selam ka thënë:
" Úóäú ÇÈúäö ÚóÈøóÇÓò ÞóÇáó ßõäúÊõ ÎóáúÝó ÑóÓõæáö
Çááøóåö Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó íóæúãðÇ ÝóÞóÇáó íóÇ ÛõáóÇãõ Åöäøöí
ÃõÚóáøöãõßó ßóáöãóÇÊò ÇÍúÝóÙú Çááøóåó íóÍúÝóÙúßó ÇÍúÝóÙú Çááøóåó ÊóÌöÏúåõ
ÊõÌóÇåóßó ÅöÐóÇ ÓóÃóáúÊó ÝóÇÓúÃóáú Çááøóåó æóÅöÐóÇ ÇÓúÊóÚóäúÊó ÝóÇÓúÊóÚöäú
ÈöÇááøóåö æóÇÚúáóãú Ãóäøó ÇáúÃõãøóÉó áóæú ÇÌúÊóãóÚóÊú Úóáóì Ãóäú íóäúÝóÚõæßó
ÈöÔóíúÁò áóãú íóäúÝóÚõæßó ÅöáøóÇ ÈöÔóíúÁò ÞóÏú ßóÊóÈóåõ Çááøóåõ áóßó æóáóæú
ÇÌúÊóãóÚõæÇ Úóáóì Ãóäú íóÖõÑøõæßó ÈöÔóíúÁò áóãú íóÖõÑøõæßó ÅöáøóÇ ÈöÔóíúÁò ÞóÏú
ßóÊóÈóåõ Çááøóåõ Úóáóíúßó ÑõÝöÚóÊú ÇáúÃóÞúáóÇãõ æóÌóÝøóÊú ÇáÕøõÍõÝõ
Ibni Abbasi rrëfen se një dite isha pas Pejgamberit, alejhi's salatu ve's
selam ndërsa ai me tha: O djalosh! Dua t'i mësoj ca fjale (porosi): Ruaje Allahun
te ruan Ai ty, ruaje Allahun do ta gjesh drejt teje. Kur te lypësh lyp prej
Allahut dhe kur te kërkosh mbrojtje kërko prej Allahut. Dije se sikur tere njerëzit
te mblidheshin për te bere mire nuk do te mund te bënin mire përveç asaj, qe
Allahu ta ka shkruar.
Po ashtu sikur te mblidheshin te gjithë për të të bere keq nuk do te mund
te bënin keq përveç asaj qe Allahu ta ka shkruar. Lapsat janë ngritur dhe
fletat janë thare". ([1])
2. Njeriu nuk është qenia më madhështore.
Allahu i Madhëruar na ka informuar ne Kur'an se Ai ka krijuar edhe gjera me
madhështore sesa njeriu, me te ndërlikuara dhe me te komplikuara, dhe mu për këtë,
njeriut nuk i takon te mbetet ne konfuzion para këtij realiteti, port a dije se
sikur qe ato krijesa me madhështore se ai i zbatojnë urdhrat e Allahut dhe i shkojnë
shtati qëllimit për te cilin janë krijuar. Thotë Allahu:
" áóÎóáúÞõ
ÇáÓøóãóÇæóÇÊö æóÇáúÃóÑúÖö ÃóßúÈóÑõ ãöäú ÎóáúÞö ÇáäøóÇÓö æóáóßöäøó ÃóßúËóÑó
ÇáäøóÇÓö áóÇ íóÚúáóãõæäó
S'ka dyshim se krijimi i qiejve dhe i tokës është më i madh se krijimi i
njerëzve, por shumica e njerëzve nuk e dinë". (Gafir, 57)
3. Njeriu
dhe mëkati
Meqë pame se ne filozofinë kishtare mëkati nuk shlyhet përveçse me një sakrifice
hyjnore, e cila –kinse- edhe ka ndodhur, se Zoti ishte penduar për shkak te
krijimit te njeriut, Ademit dhe Havës, te cilët –kinse- bën mëkat duke thyer urdhrin
e Allahut e shkaktuan trazira ne toke…ne Islam puna qëndron rrënjësisht
ndryshe. Ne Islam mëkati edhe pse nuk preferohet aspak, madje për te janë
parapare qortime e edhe ndëshkime te mëdha, megjithatë ai edhe pse zbeh rolin e
krijimit te tij prapëseprapë nuk e shkatërron atë. Njeriu nuk është engjëll, ai
gabon, dhe per ta shlyer gabimin nuk ka nevoje për asnjë sakrifice, e lere me sakrifice
hyjnore. Mjafton qe ai, me sinqeritet shpirtëror, t'i kthehet Allahut dhe te
ndieje keqardhje për atë, qe ka bere.
Ne Islam, Ademit dhe Havës iu fal mëkati duke mos patur nevoje te kryejnë asnjë
sakrifikim apo flijim te caktuar. Ne Islam Allahu nuk përshkruhet si i penduar për
atë qe krijoi, përkundrazi, Allahu mëkatin e sheh si natyrshmëri njereyore, për
çka edhe ka destinuar mëshirën e Tij.
Allahu ne Kur'an, krahas mëshirës se Tij shfaq edhe drejtësinë e Tij, qe nëse
njeriu bën mire gjen mire ndërsa nëse bën keq, atëherë Allahu nuk pendohet për
te, por e dënon sipas asaj qe ka bere. Pra ne Islam, Allahu ne vend te pamaturisë,
qe i përshkruhet ne shkollën kishtare, Ai ka ligj, sistem dhe rregull, qe njerëzit
duhet t'i përmbahen. Thotë Allahu:
ÝóÇÓúÊóÌóÇÈó
áóåõãú ÑóÈøõåõãú Ãóäøöí áÇ ÃõÖöíÚõ Úóãóáó ÚóÇãöáò ãöäúßõãú ãöäú ÐóßóÑò Ãóæú
ÃõäúËóì ÈóÚúÖõßõãú ãöäú ÈóÚúÖò ÝóÇáøóÐöíäó åóÇÌóÑõæÇ æóÃõÎúÑöÌõæÇ ãöäú
ÏöíóÇÑöåöãú æóÃõæÐõæÇ Ýöí ÓóÈöíáöí æóÞóÇÊóáõæÇ æóÞõÊöáõæÇ áóÃõßóÝøöÑóäøó
Úóäúåõãú ÓóíøöÆóÇÊöåöãú æóáóÃõÏúÎöáóäøóåõãú ÌóäøóÇÊò ÊóÌúÑöí ãöäú ÊóÍúÊöåóÇ
ÇáúÃóäúåóÇÑõ ËóæóÇÈÇð ãöäú ÚöäúÏö Çááøóåö æóÇááøóåõ ÚöäúÏóåõ ÍõÓúäõ ÇáËøóæóÇÈö
Zoti i tyre iu përgjegj lutjes së tyre (e tha): Unë nuk ia humb mundin
asnjërit prej jush, mashkull qoftë apo femër. Ju jeni njëri nga tjetri por ata
që u dëbuan prej shtëpive të tyre dhe emigruan, u munduan vetëm pse ishin në
rrugën Time, luftuan dhe u vranë, atyre patjetër do t'ua shlyej mëkatet e tyre
dhe do t'i vejë në xhennete në të cilët burojnë lumenj. Ai është shpërblim nga
ana e All-llahut, se më i miri i shpërblimeve është tek All-llahu". (Ali Imran, 195)
æóãóäú
íóÚúãóáú ãöäó ÇáÕøóÇáöÍóÇÊö ãöäú ÐóßóÑò Ãóæú ÃõäúËóì æóåõæó ãõÄúãöäñ
ÝóÃõæáóÆößó íóÏúÎõáõæäó ÇáúÌóäøóÉó æóáÇ íõÙúáóãõæäó äóÞöíÑÇð
Kush bën ndonjë nga punët e mira, qoftë
mashkull ose femër duke qenë besimtarë, të tillët hyjnë në xhennet dhe nuk u bëhet
farë padrejtësie". (Nisa, 124)
íóÇ
ÃóíøõåóÇ ÇáäøóÇÓõ ÞóÏú ÌóÇÁóßõãõ ÇáÑøóÓõæáõ ÈöÇáúÍóÞøö ãöäú ÑóÈøößõãú ÝóÂãöäõæÇ
ÎóíúÑÇð áóßõãú æóÅöäú ÊóßúÝõÑõæÇ ÝóÅöäøó áöáøóåö ãóÇ Ýöí ÇáÓøóãóÇæóÇÊö
æóÇáúÃóÑúÖö æóßóÇäó Çááøóåõ ÚóáöíãÇð ÍóßöíãÇð
O ju njerëz, juve u erdhi i dërguari me të
vërtetën (fenë e drejtë) nga Zoti juaj, pra t'i besoni se është më e dobishme
për ju. Po nëse vazhdoni ta refuzoni, ta dini se ç'ka në qiej e tokë është
vetëm e All-llahut. All-llahu di (gjendjen e robëve), është më i urti".
(Nisa, 170)
æóãóäú
íóÚúãóáú ÓõæÁÇð Ãóæú íóÙúáöãú äóÝúÓóåõ Ëõãøó íóÓúÊóÛúÝöÑö Çááøóåó íóÌöÏö
Çááøóåó ÛóÝõæÑÇð ÑóÍöíãÇð
Kush bën ndonjë të keqe ose e ngarkon veten, pastaj kërkon falje te
All-llahu, ai e gjen All-llahun falës dhe mëshirues". (Nisa, 110)
æóæõÖöÚó
ÇáúßöÊóÇÈõ ÝóÊóÑóì ÇáúãõÌúÑöãöíäó ãõÔúÝöÞöíäó ãöãøóÇ Ýöíåö æóíóÞõæáõæäó íóÇ
æóíúáóÊóäóÇ ãóÇáö åóÐóÇ ÇáúßöÊóÇÈö áÇ íõÛóÇÏöÑõ ÕóÛöíÑóÉð æóáÇ ßóÈöíÑóÉð ÅöáøóÇ
ÃóÍúÕóÇåóÇ æóæóÌóÏõæÇ ãóÇ ÚóãöáõæÇ ÍóÇÖöÑÇð æóáÇ íóÙúáöãõ ÑóÈøõßó ÃóÍóÏÇð
Dhe vihet libri (i veprave), e i sheh mëkatarët të frikësuar nga shënimet
që janë në të dhe thonë: "Të mjerët ne, ç'është puna e këtij libri që nuk
ka lënë as (mëkat) të vogël e as të madh pa e përfshirë?", dhe atë që
vepruan e gjejnë të gatshme - prezente, e Zoti yt nuk i bën padrejt askujt". (Kehf, 49)
ãóäú
ÌóÇÁó ÈöÇáúÍóÓóäóÉö Ýóáóåõ ÚóÔúÑõ ÃóãúËóÇáöåóÇ æóãóäú ÌóÇÁó ÈöÇáÓøóíøöÆóÉö ÝóáÇ
íõÌúÒóì ÅöáøóÇ ãöËúáóåóÇ æóåõãú áÇ íõÙúáóãõæäó
Kush vjen me një (punë) të mirë, ai (në ditën e gjykimit) shpërblehet
dhjetëfish, e kush vjen me (vepër) të keqe, ai ndëshkohet vetëm për të. Atyre
nuk u bëhet e padrejtë". (En'am, 160)
ãóäú
ÌóÇÁó ÈöÇáúÍóÓóäóÉö Ýóáóåõ ÎóíúÑñ ãöäúåóÇ æóãóäú ÌóÇÁó ÈöÇáÓøóíøöÆóÉö ÝóáÇ
íõÌúÒóì ÇáøóÐöíäó ÚóãöáõæÇ ÇáÓøóíøöÆóÇÊö ÅöáøóÇ ãóÇ ßóÇäõæÇ íóÚúãóáõæäó
Kush sjell me vete punë të mirë, atij do t'i takojë shpërblimi edhe më i
madh, ndërsa ai që paraqitet me punë të këqija, do t'i jepet dënim vetëm aq sa
e ka merituar". (Kasas, 84)
Këtu do te përmendim edhe disa thënie te Pejgamberit, alejhi's salatu ve's
selam përkitazi me mëshirën e Allahut dhe natyrshmërinë e njeriut:
Imam Ahmedi transmeton me sened personal nga Amr
b. Abeseja, i cili thotë: "Erdhi tek Pejgamberi një njeri i shtyre ne
moshe, i cili mbështetej ne shkopin e tij dhe tha: "O i dërguari i
Allahut! Unë vërtet kam bere tradhti dhe marrëzira andaj me thua se a ka pendim
për mua apo jo? Pejgamberi ia ktheu: "ÃáÓÊ ÊÔåÏ Ãä áÇ ÅáÜå ÅáÇ Çááå
A nuk je prej atyre qe dëshmon se nuk meriton te adhurohet askush përveç
Allahut?! Tha: Po,
gjithsesi, madje dëshmoj edhe se ti je i dërguari i Allahut. Tha Pejgamberi:
"ÝÞÏ ÛÝÑ
áß ÛõÏÑÇÊöß æ ÝñÌÑÇÊöß Vërtet Ai (Allahu) t'i ka
falur ty tradhtitë dhe marrëzirat". ([2])
4. Allahu dhe drejtësia
Sikur te donte Allahu i Madhëruar do t'i fuste njerëzit
ne Xhennet apo ferr pa i sjellur fare ne dunja, por, nëse banoret e Xhennetit
do te ishin te lumtur sigurisht se banoret e Xhehennemit do te kërkonin
arsyetim se perse janë një zjarre. Mu për këtë, Allahu i Madhëruar i solli ne
dunja, ua tregoi te mirën dhe te keqen, ne mendre qe nesër para Tij te mos thonë
kështu apo ashtu. Allahu duke përshkruar banoret e Xhehennemit thotë:
"æóáóæú ÊóÑóì ÅöÐö ÇáúãõÌúÑöãõæäó
äóÇßöÓõæ ÑõÁõæÓöåöãú ÚöäúÏó ÑóÈøöåöãú ÑóÈøóäóÇ ÃóÈúÕóÑúäóÇ æóÓóãöÚúäóÇ
ÝóÇÑúÌöÚúäóÇ äóÚúãóáú ÕóÇáöÍðÇ ÅöäøóÇ ãõæÞöäõæäó (12) æóáóæú ÔöÆúäóÇ
áóÂóÊóíúäóÇ ßõáøó äóÝúÓò åõÏóÇåóÇ æóáóßöäú ÍóÞøó ÇáúÞóæúáõ ãöäøöí áóÃóãúáóÃóäøó
Ìóåóäøóãó ãöäó ÇáúÌöäøóÉö æóÇáäøóÇÓö ÃóÌúãóÚöíäó (13) ÝóÐõæÞõæÇ ÈöãóÇ äóÓöíÊõãú
áöÞóÇÁó íóæúãößõãú åóÐóÇ ÅöäøóÇ äóÓöíäóÇßõãú æóÐõæÞõæÇ ÚóÐóÇÈó ÇáúÎõáúÏö ÈöãóÇ
ßõäúÊõãú ÊóÚúãóáõæäó
12. E, sikur t'i shihje mëkatarët se si ulin kokat
e veta pranë Zotit të tyre: "Zoti ynë, tash pamë dhe dëgjuam, na kthe pra
edhe një herë e të bëjmë vepra të mira, se tash jemi bindur".
13. Sikur të kishim dëshiruar Ne, secilit do t'i
jepnim udhëzimin, por fjala (vendimi) Ime ka marrë fund (definitiv) se do ta
mbushë xhehennemin së bashku me exhinë e njerëz.
14. Prandaj shijoni këtë (dënim) për shkak se ju e
patët harruar takimin tuaj në këtë ditë, e edhe Ne tash ju harruam juve, ndaj,
për shkak të asaj që keni vepruar, shijoni dënimin e përjetshëm". (Sexhde, 12-14)
5. Allahu dhe mëshira e Tij
Këtu nuk do te flasim për mëshirën ne kuptimin e
ngushte te faljes se mëkateve, jo, këtu do te fokusohemi ne mëshirën si
element, për te cilin askujt nuk i mundësohet hyrja ne Xhennet pa te, madje as krijesës
me te pastër, Muhammedit, alejhi[s salatu ve's selam. Ai vet kishte thënë:
"ãóÇ ãöäú ÃóÍóÏò íõÏúÎöáõåõ Úóãóáõåõ ÇáúÌóäøóÉó ÝóÞöíáó æóáóÇ ÃóäúÊó íóÇ
ÑóÓõæáó Çááøóåö ÞóÇáó æóáóÇ ÃóäóÇ ÅöáøóÇ Ãóäú íóÊóÛóãøóÏóäöí ÑóÈøöí ÈöÑóÍúãóÉò
Askë vepra e tij nuk do ta fus ne
Xhennet. As ty o i dërguari i Allahut- u pyet? Tha: As mua përveç nëse Allahu
me mbulon me mëshirën e Tij". (Muslimi)
Kjo për arsye se njeriu sado qe te
lutet, sado qe ta adhuroje Allahun kurrë nuk do te arrije t'i ktheje borxhin mirësive
qe Allahu ia ka dhuruar atij. ([3])
6. Adhurimi
!
Allahu i Madhëruar
nuk ka nevoje qe njeriu ta adhuroje Ate. Ai shume qarte e ka shprehur këtë ne
Kur'anin Famëlartë, dhe sa për argumentim ne do te sjellim vetëm ca citate:
" æóãóÇ ÎóáóÞúÊõ ÇáúÌöäøó æóÇáúÅöäúÓó
ÅöáøóÇ áöíóÚúÈõÏõæäö (56) ãóÇ ÃõÑöíÏõ ãöäúåõãú ãöäú ÑöÒúÞò æóãóÇ ÃõÑöíÏõ Ãóäú
íõØúÚöãõæäö (57) Åöäøó Çááøóåó åõæó ÇáÑøóÒøóÇÞõ Ðõæ ÇáúÞõæøóÉö ÇáúãóÊöíäõ
56. Unë nuk i krijova xhinët dhe
njerëzit për tjetër pos që të më adhurojnë.
57. Unë nuk kërkoj prej tyre ndonjë
furnizim e as s'dëshiroj të më ushqejnë ata.
58. All-llahu është furnizues i madh.
Ai, fuqiforti". (Dharijat, 56-58)
" Þõáú ÃóÛóíúÑó Çááøóåö
ÃóÊøóÎöÐõ æóáöíøÇð ÝóÇØöÑö ÇáÓøóãóÇæóÇÊö æóÇáúÃóÑúÖö æóåõæó íõØúÚöãõ æóáÇ
íõØúÚóãõ
Thuaj: "A pos All-llahut, krijues
i qiejve dhe i tokës, që ushqen të tjerët, ndërsa vetë nuk ushqehet, të pranoj
Zot tjetër".
(En'am, 14)
"
æóÇáúÈõÏúäó ÌóÚóáúäóÇåóÇ áóßõãú ãöäú ÔóÚóÇÆöÑö Çááøóåö áóßõãú ÝöíåóÇ ÎóíúÑñ
ÝóÇÐúßõÑõæÇ ÇÓúãó Çááøóåö ÚóáóíúåóÇ ÕóæóÇÝøó ÝóÅöÐóÇ æóÌóÈóÊú ÌõäõæÈõåóÇ
ÝóßõáõæÇ ãöäúåóÇ æóÃóØúÚöãõæÇ ÇáúÞóÇäöÚó æóÇáúãõÚúÊóÑøó ßóÐóáößó ÓóÎøóÑúäóÇåóÇ
áóßõãú áóÚóáøóßõãú ÊóÔúßõÑõæäó (36) áóäú íóäóÇáó Çááøóåó áõÍõæãõåóÇ æóáóÇ
ÏöãóÇÄõåóÇ æóáóßöäú íóäóÇáõåõ ÇáÊøóÞúæóì ãöäúßõãú ßóÐóáößó ÓóÎøóÑóåóÇ áóßõãú
áöÊõßóÈøöÑõæÇ Çááøóåó Úóáóì ãóÇ åóÏóÇßõãú æóÈóÔøöÑö ÇáúãõÍúÓöäöíäó
E devet (therrjen e tyre për kurban)
ua kemi bërë prej dispozitave të All-llahut, e ju prej tyre keni dobi, andaj
përmendeni emrin e All-llahut duke qenë ato (të përgatitura për therrje) në
këmbë, e kur të shtrihen ato në tokë (dhe t'u dalë shpirti), hani prej tyre dhe
ushqeni nevojtarin dhe atë që lyp. Ashtu, ato ua vëmë në shërbimin tuaj që ju
të jeni mirënjohës.
37. Tek All-llahu nuk arrin as mishi e
as gjaku i tyre, por te Ai arrin bindja juaj. Ai ashtu ua nënshtroi ato juve që
ta madhëroni All-llahun për udhëzimet që ua bëri. Bamirësve merru myzhde". (Haxh, 36-37)
Pejgamberi, alejhi's salatu ve's selam
ka thene:
íóÇ ÚöÈóÇÏöí Åöäøöí ÍóÑøóãúÊõ
ÇáÙøõáúãó Úóáóì äóÝúÓöí æóÌóÚóáúÊõåõ Èóíúäóßõãú ãõÍóÑøóãðÇ ÝóáóÇ ÊóÙóÇáóãõæÇ
íóÇ ÚöÈóÇÏöí ßõáøõßõãú ÖóÇáøñ ÅöáøóÇ ãóäú åóÏóíúÊõåõ ÝóÇÓúÊóåúÏõæäöí ÃóåúÏößõãú
íóÇ ÚöÈóÇÏöí ßõáøõßõãú ÌóÇÆöÚñ ÅöáøóÇ ãóäú ÃóØúÚóãúÊõåõ ÝóÇÓúÊóØúÚöãõæäöí
ÃõØúÚöãúßõãú íóÇ ÚöÈóÇÏöí ßõáøõßõãú ÚóÇÑò ÅöáøóÇ ãóäú ßóÓóæúÊõåõ
ÝóÇÓúÊóßúÓõæäöí ÃóßúÓõßõãú íóÇ ÚöÈóÇÏöí Åöäøóßõãú ÊõÎúØöÆõæäó ÈöÇááøóíúáö
æóÇáäøóåóÇÑö æóÃóäóÇ ÃóÛúÝöÑõ ÇáÐøõäõæÈó ÌóãöíÚðÇ ÝóÇÓúÊóÛúÝöÑõæäöí ÃóÛúÝöÑú
áóßõãú íóÇ ÚöÈóÇÏöí Åöäøóßõãú áóäú ÊóÈúáõÛõæÇ ÖóÑøöí ÝóÊóÖõÑøõæäöí æóáóäú
ÊóÈúáõÛõæÇ äóÝúÚöí ÝóÊóäúÝóÚõæäöí íóÇ ÚöÈóÇÏöí áóæú Ãóäøó Ãóæøóáóßõãú
æóÂÎöÑóßõãú æóÅöäúÓóßõãú æóÌöäøóßõãú ßóÇäõæÇ Úóáóì ÃóÊúÞóì ÞóáúÈö ÑóÌõáò
æóÇÍöÏò ãöäúßõãú ãóÇ ÒóÇÏó Ðóáößó Ýöí ãõáúßöí ÔóíúÆðÇ íóÇ ÚöÈóÇÏöí áóæú Ãóäøó
Ãóæøóáóßõãú æóÂÎöÑóßõãú æóÅöäúÓóßõãú æóÌöäøóßõãú ßóÇäõæÇ Úóáóì ÃóÝúÌóÑö ÞóáúÈö
ÑóÌõáò æóÇÍöÏò ãóÇ äóÞóÕó Ðóáößó ãöäú ãõáúßöí ÔóíúÆðÇ íóÇ ÚöÈóÇÏöí áóæú Ãóäøó
Ãóæøóáóßõãú æóÂÎöÑóßõãú æóÅöäúÓóßõãú æóÌöäøóßõãú ÞóÇãõæÇ Ýöí ÕóÚöíÏò æóÇÍöÏò
ÝóÓóÃóáõæäöí ÝóÃóÚúØóíúÊõ ßõáøó ÅöäúÓóÇäò ãóÓúÃóáóÊóåõ ãóÇ äóÞóÕó Ðóáößó ãöãøóÇ
ÚöäúÏöí ÅöáøóÇ ßóãóÇ íóäúÞõÕõ ÇáúãöÎúíóØõ ÅöÐóÇ ÃõÏúÎöáó ÇáúÈóÍúÑó íóÇ ÚöÈóÇÏöí
ÅöäøóãóÇ åöíó ÃóÚúãóÇáõßõãú ÃõÍúÕöíåóÇ áóßõãú Ëõãøó ÃõæóÝøöíßõãú ÅöíøóÇåóÇ
Ýóãóäú æóÌóÏó ÎóíúÑðÇ ÝóáúíóÍúãóÏú Çááøóåó æóãóäú æóÌóÏó ÛóíúÑó Ðóáößó ÝóáóÇ
íóáõæãóäøó ÅöáøóÇ äóÝúÓóåõ
O robërit e Mi! Unë ia kam ndaluar
Vetes Sime padrejtësinë dhe e ka shpallur te tille (te ndaluar) ne mesin tuaj
andaj mos i bëni padrejtësi njeri tjetrit!
O robërit e Mi! Ju te gjithë jeni te
humbur përveç atyre qe Unë i udhëzoj andaj kërkoni udhëzim qe t'iu udhëzoj!
O robërit e Mi! Ju te gjithë jeni te
uritur përveç atyre qe Unë i ushqej andaj kërkoni qe t'iu ushqej e Unë u
ushqej!
O robërit e Mi! Ju te gjithë jeni te
zhveshur përveç atyre qe Unë i veshi (u jap pasuri për veshje) andaj kërkoni qe
t'iu vesh e Unë (iu jap pasuri për veshje)!
O robërit e Mi! Ju bëni mëkate natën e
ditën ndërsa Unë ua fali te gjitha mëkatet kështu qe kërkoni falje qe t'ua fali
ato!
O robërit e Mi! Ju nuk do te mund ta
arrini demin qe te me bëni dem dhe as dobinë qe te me bëni dobi!
O robërit e Mi! Sikur i pari dhe i
fundit prej jush, sikur njerëzit dhe xhinët te ishin te gjithë tok te devotshëm
sikur me i devotshmi prej jush kjo nuk do te shtonte asgjë ne pushtetin Tim!
O robërit e Mi! O robërit e Mi! Sikur i
pari dhe i fundit prej jush, sikur njerëzit dhe xhinët te ishin te gjithë tok
te prishur sikur njeriu me zemrën me te prishur ne mesin tuaj, kjo nuk do ta pakësonte
aspak pushtetin Tim!
O robërit e Mi! Sikur i pari dhe i
fundit prej jush, sikur njerëzit dhe xhinët te ishin te hipnin ne një kodër dhe
te me lutnin veç e veç e Unë t'ua plotësoja secilit njeri dëshirën e tij, kjo
nuk do ta pakësonte pasurinë Time përveç se sa pakëson gjilpëra kur te futet ne
te. Ato janë veprat tuaja, te cilat ua llogaris e pastaj ua jap shpërblimin kështu
qe kush te gjen mire le ta falënderojë Allahun e kush te gjen keq le te mos e
qortoje askënd përveç vetes se tij". (Muslimi)
!
Adhurimi ne esence
do te thotë ta falënderosh Allahun dhe te jesh mirënjohës për dhuntitë qe t'i
ka dhënë. Thotë Allahu:
" æóÅöäú ÊóÚõÏøõæÇ äöÚúãóÉó
Çááøóåö áÇ ÊõÍúÕõæåóÇ Åöäøó Çááøóåó áóÛóÝõæÑñ ÑóÍöíãñ
nuk do të mund të arrini t'i
përcaktoni ato. Me siguri All-llahu shumë fal dhe shumë mëshiron". (Nahl, 18)
" æóãóÇ Èößõãú ãöäú
äöÚúãóÉò Ýóãöäó Çááøóåö Ëõãøó ÅöÐóÇ ãóÓøóßõãõ ÇáÖøõÑøõ ÝóÅöáóíúåö ÊóÌúÃóÑõæäó
Dhe çdo të mirë që e keni, ajo është
prej All-llahut, madje edhe kur ju godet e keqja, ju vetëm te Ai e ngreni zërin
(me lutje)".
(Nahl, 53)
!
Njeriu qe zgjedh rrugën
e drejte, adhurimin, e jo rrugën e shtrembër, mohimin-mëkatin, ai është ne
harmoni te plote edhe me krijesat tjera, te cilët instinktivisht e adhurojnë
Allahu. Thotë Allahu:
"
ÊõÓóÈøöÍõ áóåõ ÇáÓøóãóæóÇÊõ ÇáÓøóÈúÚõ æóÇáúÃóÑúÖõ æóãóäú Ýöíåöäøó æóÅöäú ãöäú
ÔóíúÁò ÅöáøóÇ íõÓóÈøöÍõ ÈöÍóãúÏöåö æóáóßöäú áóÇ ÊóÝúÞóåõæäó ÊóÓúÈöíÍóåõãú
Åöäøóåõ ßóÇäó ÍóáöíãðÇ ÛóÝõæÑðÇ
Lartmadhëri të merituar i shprehin
Atij shtatë qiejt e toka dhe çka ka në to, e nuk ka asnjë send që nuk e
madhëron (nuk i bën tesbihë), duke i shprehur falënderim Atij, por ju nuk e
kuptoni atë madhërim të tyre (pse nuk është në gjuhën tuaj). Ai është i butë
dhe fal shumë". (Isra, 44)
!
Adhurimi nuk përkufizohet
vetëm ne lutjet ne xhami. Sikur ta definonim kështu adhurimin ne do te shpifnim
diç, qe nuk është ne kuadër te fesë islame dhe do ta përgjysmonim atë..Adhurimi
sipas Ibni Tejmijes është: "Çdo lëvizje te cilën e bën
njeriu, me te cilën synon kënaqësinë e
Allahut". Thotë Allahu:
" Þõáú
Åöäøó ÕóáóÇÊöí æóäõÓõßöí æóãóÍúíóÇíó æóãóãóÇÊöí áöáøóåö ÑóÈøö ÇáúÚóÇáóãöíäó
Thuaj: "Namazi im, kurbani im,
jeta ime dhe vdekja ime janë thjesht për All-llahun, Zotin e botëve". (En'am, 162)([4])
!
Nevoja dhe rëndësia
e adhurimit. Adhurimet ndihmojnë njeriun qe te jete me afër Zotit dhe te përkujtojë
e ta mbajë te freskët ne mendje përherë qëllimin e krijimit te tij. Thotë
Allahu:
"Åöäøóäöí ÃóäóÇ Çááøóåõ áóÇ
Åöáóåó ÅöáøóÇ ÃóäóÇ ÝóÇÚúÈõÏúäöí æóÃóÞöãö ÇáÕøóáóÇÉó áöÐößúÑöí
Vërtet, vetëm Unë jam All-llahu, nuk
ka zot tjetër pos Meje, pra Mua më adhuro dhe fal namazin për të më kujtuar Mua". (Taha, 14),
"íóÇ ÃóíøõåóÇ ÇáøóÐöíäó
ÂóãóäõæÇ ßõÊöÈó Úóáóíúßõãõ ÇáÕøöíóÇãõ ßóãóÇ ßõÊöÈó Úóáóì ÇáøóÐöíäó ãöäú
ÞóÈúáößõãú áóÚóáøóßõãú ÊóÊøóÞõæäó
O ju që besuat, agjërimi u është bërë
obligim sikurse që ishte obligim edhe i atyre që ishin para jush, kështu që të
bëheni të devotshëm". (Bekare, 183),
"íóÇ ÃóíøõåóÇ ÇáøóÐöíäó
ÂóãóäõæÇ ÇÐúßõÑõæÇ Çááøóåó ÐößúÑðÇ ßóËöíÑðÇ
O ju që besuat, përkujtoni All-llahun
sa më shpesh".
(Ahzab, 41),
"ÇÓúÊóÍúæóÐó Úóáóíúåöãõ
ÇáÔøóíúØóÇäõ ÝóÃóäúÓóÇåõãú ÐößúÑó Çááøóåö ÃõæáóÆößó ÍöÒúÈõ ÇáÔøóíúØóÇäö ÃóáóÇ
Åöäøó ÍöÒúÈó ÇáÔøóíúØóÇäö åõãõ ÇáúÎóÇÓöÑõæäó
Ata i ka nënshtruar djalli dhe ua ka
qitur në harresë porositë e All-llahut. Ata janë shoqëri e djallit, e dijeni se
ithtarët e djallit janë më të dëshpëruarit". (Muxhadele, 19),
"ÅöäøóãóÇ íõÑöíÏõ ÇáÔøóíúØóÇäõ
Ãóäú íõæÞöÚó Èóíúäóßõãõ ÇáúÚóÏóÇæóÉó æóÇáúÈóÛúÖóÇÁó Ýöí ÇáúÎóãúÑö æóÇáúãóíúÓöÑö
æóíóÕõÏøóßõãú Úóäú ÐößúÑö Çááøóåö æóÚóäö ÇáÕøóáóÇÉö Ýóåóáú ÃóäúÊõãú ãõäúÊóåõæäó
Shejtani nuk dëshiron tjetër, përveç
se nëpërmjet verës dhe bixhozit të hedhë armiqësi mes jush, t'ju pengojë nga të
përmendurit Zotin dhe t'ju largojë nga namazi. Pra, a po i jepni fund (alkoolit
e bixhozit)?".
(Maide, 91),
"æóÇáøóÐöíäó ÅöÐóÇ ÝóÚóáõæÇ
ÝóÇÍöÔóÉð Ãóæú ÙóáóãõæÇ ÃóäúÝõÓóåõãú ÐóßóÑõæÇ Çááøóåó ÝóÇÓúÊóÛúÝóÑõæÇ
áöÐõäõæÈöåöãú æóãóäú íóÛúÝöÑõ ÇáÐøõäõæÈó ÅöáøóÇ Çááøóåõ æóáóãú íõÕöÑøõæÇ Úóáóì
ãóÇ ÝóÚóáõæÇ æóåõãú íóÚúáóãõæäó
135. Edhe ata të cilët kur bëjnë
ndonjë (mëkat) të shëmtuar ose i bëjnë zullum vetvetes, e përmendin All-llahun
dhe kërkojnë falje për mëkatet e tyre - e kush i falë mëkatet përveç
All-llahut? - dhe që duke ditur, nuk vazhdojnë në atë që kanë punuar (në të
keqen)".
(Ali Imran, 135).
!
Nëse puna është kështu
atëherë Allahu i Madhëruar informoi robërit e Tij se sa here qe ata e adhurojnë
Atë, Ai përherë do te jete afër tyre. Thotë Allahu:
"æóÅöÐóÇ ÓóÃóáóßó ÚöÈóÇÏöí
Úóäøöí ÝóÅöäøöí ÞóÑöíÈñ ÃõÌöíÈõ ÏóÚúæóÉó ÇáÏøóÇÚö ÅöÐóÇ ÏóÚóÇäö
ÝóáúíóÓúÊóÌöíÈõæÇ áöí æóáúíõÄúãöäõæÇ Èöí áóÚóáøóåõãú íóÑúÔõÏõæäó
E kur robët e Mi të pyesin ty për Mua,
Unë jam afër, i përgjigjem lutjes kur lutësi më lutet, pra për të qenë ata
drejt të udhëzuar, le të më përgjigjen ata Mua dhe le të më besojnë Mua". (Bekare, 186)
Pejgamberi, alejhi's salatu ve's selam
ka thënë: "Kur te lypësh lyp prej Allahut dhe kur te kërkosh mbrojtje kërko
prej Allahut". ([5])
!
Largimi nga
adhurimi i Allahut duke adhuruar dike tjetër ne çfarëdo forme qofte
konsiderohet mëkati me i madh për arsye se Allahu është Krijuesi i çdo gjeje. Thotë
Allahu:
"
Åöäøó ÇáøóÐöíäó ÊóÏúÚõæäó ãöäú Ïõæäö Çááøóåö ÚöÈóÇÏñ ÃóãúËóÇáõßõãú ÝóÇÏúÚõæåõãú
ÝóáúíóÓúÊóÌöíÈõæÇ áóßõãú Åöäú ßõäúÊõãú ÕóÇÏöÞöíäó
S'ka dyshim se ata që po i adhuroni ju
pos All-llahut, janë të krijuar sikur ju (njerëzit janë më të përsosur).
Thirrni pra ata, e le t'ju përgjigjen juve nëse thuani të vërtetën". (A'raf, 194)
"
Åöäøó Çááøóåó áóÇ íóÛúÝöÑõ Ãóäú íõÔúÑóßó Èöåö æóíóÛúÝöÑõ ãóÇ Ïõæäó Ðóáößó
áöãóäú íóÔóÇÁõ æóãóäú íõÔúÑößú ÈöÇááøóåö ÝóÞóÏö ÇÝúÊóÑóì ÅöËúãðÇ ÚóÙöíãðÇ
S'ka dyshim se All-llahu nuk falë (mëkatin)
t'i përshkruhet Atij shok (idhujtarinë), e përpos këtij (mëkati) i falë kujt
do. Kush përshkruan All-llahut shok, ai ka trilluar një mëkat të madh". (Nisa, 48)
!
Mu për këtë njeriu
qe i mbetet besnik qëllimit te krijimit te vet është quajtur krijesa me e mire.
Thotë Allahu:
" Åöäøó
ÇáøóÐöíäó ÂóãóäõæÇ æóÚóãöáõæÇ ÇáÕøóÇáöÍóÇÊö ÃõæáóÆößó åõãú ÎóíúÑõ ÇáúÈóÑöíøóÉö
Ndërsa, ata që besuan dhe bënë vepra
të mira, të tillët janë krijesa më e dobishme". (Bejjineh, 7)
!
Besimtari duhet ta
adhuroje Allahun duke ndier dashuri te madhe për te e jo dashurinë, qe duhet te
jete për Allahun, t'ia dedikoje dikujt tjetër. Allahu thotë:
" æóãöäó
ÇáäøóÇÓö ãóäú íóÊøóÎöÐõ ãöäú Ïõæäö Çááøóåö ÃóäúÏóÇÏðÇ íõÍöÈøõæäóåõãú ßóÍõÈøö
Çááøóåö æóÇáøóÐöíäó ÂóãóäõæÇ ÃóÔóÏøõ ÍõÈøðÇ áöáøóåö æóáóæú íóÑóì ÇáøóÐöíäó ÙóáóãõæÇ
ÅöÐú íóÑóæúäó ÇáúÚóÐóÇÈó Ãóäøó ÇáúÞõæøóÉó áöáøóåö ÌóãöíÚðÇ æóÃóäøó Çááøóåó
ÔóÏöíÏõ ÇáúÚóÐóÇÈö
E nga njerëzit ka asish që në vend të
All-llahut besojnë idhujt, që i duan (i madhërojnë) ata, sikur (që besimtarët e
vërtetë e duan) All-llahun, po dashuria e atyre që besuan All-llahun është
shumë më e fortë. E sikur të dinin ata që bënë mizori se kur do ta shohin
dënimin (në botën tjetër), do të binden se e tërë fuqia i takon vetëm
All-llahut (e jo idhujve) dhe se All-llahu është ndëshkues i rreptë". (Bekare, 165)
Dashuria është cilësi qe shpreh
shijimin e ëmbëlsisë se besimit. Pejgamberi, alejhi's salatu ve's selam ka thënë:
" ËóáóÇËñ
ãóäú ßõäøó Ýöíåö æóÌóÏó ÍóáóÇæóÉó ÇáúÅöíãóÇäö Ãóäú íóßõæäó Çááøóåõ æóÑóÓõæáõåõ
ÃóÍóÈøó Åöáóíúåö ãöãøóÇ ÓöæóÇåõãóÇ æóÃóäú íõÍöÈøó ÇáúãóÑúÁó áóÇ íõÍöÈøõåõ
ÅöáøóÇ áöáøóåö æóÃóäú íóßúÑóåó Ãóäú íóÚõæÏó Ýöí ÇáúßõÝúÑö ßóãóÇ íóßúÑóåõ Ãóäú
íõÞúÐóÝó Ýöí ÇáäøóÇÑö
Kush posedon tri cilësi ai veç ka
shijuar ëmbëlsinë e besimit:
Qe Allahu dhe i dërguari i Tij te jene
me te dashur tek ai sesa çdokush tjetër,
Qe ta duaj njeriun vetëm për Allahun,
dhe
Qe te urreje te kthehet ne pabesim
ashtu siç urren te hidhet ne zjarre". (Buhariu dhe Muslimi)
Dashuria është një shenje falënderimi për
dhuntitë e dhuruara nga Allahu, fundin e te cilave kurrë nuk mund ta arrijmë. Thotë
Allahu:
" æóÅöäú ÊóÚõÏøõæÇ äöÚúãóÉó
Çááøóåö áÇ ÊõÍúÕõæåóÇ Åöäøó Çááøóåó áóÛóÝõæÑñ ÑóÍöíãñ
nuk do të mund të arrini t'i
përcaktoni ato. Me siguri All-llahu shumë fal dhe shumë mëshiron". (Nahl, 18)
" æóãóÇ Èößõãú ãöäú
äöÚúãóÉò Ýóãöäó Çááøóåö Ëõãøó ÅöÐóÇ ãóÓøóßõãõ ÇáÖøõÑøõ ÝóÅöáóíúåö ÊóÌúÃóÑõæäó
Dhe çdo të mirë që e keni, ajo është
prej All-llahut, madje edhe kur ju godet e keqja, ju vetëm te Ai e ngreni zërin
(me lutje)".
(Nahl, 53)
Dashuria për Allahun e madhëruar
shprehet ne pasimin e Pejgamberit, alejhi's salatu ve's selam. Thotë Allahu:
"Þõáú Åöäú ßõäúÊõãú ÊõÍöÈøõæäó Çááøóåó
ÝóÇÊøóÈöÚõæäöí íõÍúÈöÈúßõãõ Çááøóåõ æóíóÛúÝöÑú áóßõãú ÐõäõæÈóßõãú æóÇááøóåõ
ÛóÝõæÑñ ÑóÍöíãñ
Thuaj: "Nëse e doni All-llahun,
atëherë ejani pas meje që All-llahu t'ju dojë, t'ju falë mëkatet tuaja, se
All-llahu është që fal shumë, mëshiron shumë". (Ali Imran, 31)
!
Adhurimi njëherit është
edhe shkas qe njeriun ta doje Allahu. Ne kaptinen Merje, ajeti 96, qendron:
"Åöäøó ÇáøóÐöíäó ÂóãóäõæÇ æóÚóãöáõæÇ ÇáÕøóÇáöÍóÇÊö ÓóíóÌúÚóáõ áóåõãõ
ÇáÑøóÍúãóäõ æõÏøðÇ".
Mu për këtë Pejgamberi, alejhi's
salatu ve's selam ka thënë:
"Nëse Allahu e do një nga robërit
e Tij, e lajmëron Xhibrilin se Ai e do filanin dhe i thotë qe ta doje edhe ai kështu
qe edhe Xhibrili e do atë. Pastaj Xhibrili i thërret banoret e qiellit: Allahu
e do filanin andaj duajeni atë kështu qe banoret e qiellit e duan atë. Pastaj
atij i dhurohet edhe dashuria e banoreve te tokës". (Buhariu)
Përse u krijua njeriu në tokë?
Përgjigja e kësaj pyetjeje është shume e lehte ne fenë islame. Qëllimi i
krijimit te njeriut ne këtë toke është qe te sprovohet sjellja e tyre qe ne
fund te realizohet dituria e shkruar e Allahut për ta ne Lewhi Mahfudh se kush për
ku është: Për Xhennet apo për ne Xhehennem. Dhe mu për këtë iu dërgoi pejgamberë
qe t'ua mësojnë te drejtën dhe rrugën e qëlluar. Thotë Allahu:
"ÑõÓõáÇð
ãõÈóÔøöÑöíäó æóãõäúÐöÑöíäó áöÆóáøóÇ íóßõæäó áöáäøóÇÓö Úóáóì Çááøóåö ÍõÌøóÉñ
ÈóÚúÏó ÇáÑøõÓõáö æóßóÇäó Çááøóåõ ÚóÒöíÒÇð ÍóßöíãÇð
Të dërguar që ishin lajmgëzues e kërcënues, ashtu që pas dërgimit të
dërguarve njerëzit të mos kenë fakt (arsyetim) para All-llahut. All-llahu është
i pavarur në sundimin e vet dhe di si të veprojë". (Nisa, 165)
"ÇáøóÐöí ÎóáóÞó
ÇáúãóæúÊó æóÇáúÍóíóÇÉó áöíóÈúáõæóßõãú Ãóíøõßõãú ÃóÍúÓóäõ ÚóãóáðÇ æóåõæó
ÇáúÚóÒöíÒõ ÇáúÛóÝõæÑõ
Ai është që krijoi vdekjen dhe jetën, për t'ju provuar se cili prej jush
është më vepërmirë. Ai është ngadhënjyesi, mëkatfalësi". (Mulk, 2)
"ÅöäøóÇ ÌóÚóáúäóÇ
ãóÇ Úóáóì ÇáúÃóÑúÖö ÒöíäóÉð áóåóÇ áöäóÈúáõæóåõãú Ãóíøõåõãú ÃóÍúÓóäõ ÚóãóáðÇ
Gjithçka që është mbi tokë, Ne e bëmë stoli të saj, për t'i provuar ata, se
cili prej tyre do të jetë më vepërmirë". (Kehf, 7)
Pra ata me sjelljet e tyre ne këtë bote seleksionohen për ne vendet e tyre
ne boten e amshueshme, ku asgjë përveç drejtësisë absolute te Allahut për kriminelë
dhe mëshirës absolute për besimtaret nuk
do te ketë. Atë dite ata do te binden për tere atë qe kane bere dhe vetes se
tyre do t'ia caktojnë fundin: xhennet ose xhehennem. Ja se si e shpjegon
Kur'ani këtë:
Se pari tregon se veprat iu shkruhen dhe iu tregohen-prezantohen:
"æóæõÖöÚó ÇáúßöÊóÇÈõ
ÝóÊóÑóì ÇáúãõÌúÑöãöíäó ãõÔúÝöÞöíäó ãöãøóÇ Ýöíåö æóíóÞõæáõæäó íóÇ æóíúáóÊóäóÇ
ãóÇáö åóÐóÇ ÇáúßöÊóÇÈö áóÇ íõÛóÇÏöÑõ ÕóÛöíÑóÉð æóáóÇ ßóÈöíÑóÉð ÅöáøóÇ
ÃóÍúÕóÇåóÇ æóæóÌóÏõæÇ ãóÇ ÚóãöáõæÇ ÍóÇÖöÑðÇ æóáóÇ íóÙúáöãõ ÑóÈøõßó ÃóÍóÏðÇ
Dhe vihet libri (i veprave), e i sheh mëkatarët të frikësuar nga shënimet
që janë në të dhe thonë: "Të mjerët ne, ç'është puna e këtij libri që nuk
ka lënë as (mëkat) të vogël e as të madh pa e përfshirë?", dhe atë që
vepruan e gjejnë të gatshme - prezente, e Zoti yt nuk i bën padrejt askujt". (Kehf, 49)
Pastaj Allahu nuk iu bën padrejtësi dhe ne vend te kësaj atyre ua jep mundësinë
e verifikimit te veprave te tyre:
"ÇÞúÑóÃú ßöÊóÇÈóßó
ßóÝóì ÈöäóÝúÓößó Çáúíóæúãó Úóáóíúßó ÍóÓöíÈÇð
Lexo librin tënd, mjafton të jesh sot vetë llogaritës i vetvetes". (Isra, 14)
Përse Allahu
krijoi botën dhe çka ka në të?
Kjo bote dhe çka ka ne te është krijuar për t'i shërbyer njeriut. Thotë
Allahu:
"Çááøóåõ ÇáøóÐöí ÎóáóÞó ÇáÓøóãóÇæóÇÊö æóÇáúÃóÑúÖó æóÃóäúÒóáó ãöäó ÇáÓøóãóÇÁö
ãóÇÁð ÝóÃóÎúÑóÌó Èöåö ãöäó ÇáËøóãóÑóÇÊö ÑöÒúÞðÇ áóßõãú æóÓóÎøóÑó áóßõãõ
ÇáúÝõáúßó áöÊóÌúÑöíó Ýöí ÇáúÈóÍúÑö ÈöÃóãúÑöåö æóÓóÎøóÑó áóßõãõ ÇáúÃóäúåóÇÑó
(32) æóÓóÎøóÑó áóßõãõ ÇáÔøóãúÓó æóÇáúÞóãóÑó ÏóÇÆöÈóíúäö æóÓóÎøóÑó áóßõãõ
Çááøóíúáó æóÇáäøóåóÇÑó
32. All-llahu është Ai që i krijoi qiejt dhe tokën, dhe Ai lëshoi prej së
larti ujë (shi), e me të nxjerr fruta si ushqim për ju, dhe për të mirën tuaj u
vuri në shërbim anijet, të lundrojnë nëpër det me urdhrin e Tij, e në shërbimin
tuaj i vuri edhe lumenjtë.
33. Për ju i nënshtroi diellin dhë hënën që në mënyrë të zakonshme
vazhdimisht udhëtojnë. Për ju përshtati edhe natën e ditën". (Ibrahim, 32-33),
"ÝóÇáöÞõ ÇáúÅöÕúÈóÇÍö æóÌóÚóáó Çááøóíúáó ÓóßóäðÇ æóÇáÔøóãúÓó æóÇáúÞóãóÑó ÍõÓúÈóÇäðÇ
Ðóáößó ÊóÞúÏöíÑõ ÇáúÚóÒöíÒö ÇáúÚóáöíãö (96) æóåõæó ÇáøóÐöí ÌóÚóáó áóßõãõ
ÇáäøõÌõæãó áöÊóåúÊóÏõæÇ ÈöåóÇ Ýöí ÙõáõãóÇÊö ÇáúÈóÑøö æóÇáúÈóÍúÑö ÞóÏú
ÝóÕøóáúäóÇ ÇáúÂóíóÇÊö áöÞóæúãò íóÚúáóãõæäó
96. Ai është krijues i dritës së mëngjesit. Natën e bëri kohë pushimi, e
diellin dhe hënën për llogaritje të kohës. Ky (rregull) është caktim i të
plotfuqishmit, i gjithëdijshmit.
97. Ai është që krijoi yjet për ju që me ta të orientoheni në errësira kur
jeni në tokë ose në det. Vërtet Ne i shpjeguam argumentet tona për një popull
që di të mendojë". (En'am, 96-97)
Nëse këto i janë lënë njeriut në shërbim atëherë ai, se paku, moralisht duhet te jete falënderues për to. Thotë
Allahu:
"æóÅöÐú ÞóÇáó ÑóÈøõßó áöáúãóáóÇÆößóÉö Åöäøöí ÌóÇÚöáñ Ýöí ÇáúÃóÑúÖö ÎóáöíÝóÉð ÞóÇáõæÇ ÃóÊóÌúÚóáõ ÝöíåóÇ ãóäú íõÝúÓöÏõ ÝöíåóÇ æóíóÓúÝößõ ÇáÏøöãóÇÁó æóäóÍúäõ äõÓóÈøöÍõ ÈöÍóãúÏößó æóäõÞóÏøöÓõ áóßó ÞóÇáó Åöäøöí ÃóÚúáóãõ ãóÇ áóÇ ÊóÚúáóãõæäó